Az vaktin var ama iyi bir hikayenin peşindesin, öyle değil mi? “20-30 dakikalık bir yapım olsa, ama izlediğimde de etkisinden çıkamasam!” diyorsan, seni çok iyi anlıyoruz. Kısa filmler bazen tek bir bakışla ya da cümleyle uzun bir filmden çok daha fazlasını söyleyebiliyorlar!
TV+’ta keşfedebileceğin kısa filmler seçkisi, duygusal büyüme hikayelerinden tarihle yüzleşen belgesellere, gotik korkudan içe dönüş öykülerine uzanıyor. Bu yazıda senin için kararsızlığını bitirecek güvenilir bir kısa film önerileri rehberi hazırladık. Özellikle kısa film belgesel anlatılara meraklıysan burada bayağı oyalanabilirsin! 🙂
Aşağıda yer alan yapımların hepsi 20-30 dakikalık dilimlere sığsa da bıraktıkları etki çok daha uzun sürüyor. Bir kısmı festival dünyasında konuşulmuş, bir kısmı güçlü platformların radarına girmiş ve bir kısmı da yerel tatlar barındıran keşiflik yapımlara hazırsan, TV+ arşivinden seçtiğimiz bu listeye hemen göz atalım!
1. How Do You Measure a Year?
● Tür / Süre: Belgesel, 29 dakika
● Yapım yılı / Ülke: 2021, ABD
How Do You Measure a Year? filminde Jay Rosenblatt’ın kamerası, 2 yaşındaki küçük Ella’yı bulduğu ilk günden itibaren bir ritüele dönüşüyor. Her yıl aynı gün, aynı yerde, aynı sorularla karşı karşıya gelen baba ve kız, farkına varmadan 17 yılı birlikte kayda alıyor. Seyirci olarak biz de bu zaman kapsülünün içine davet ediliyoruz; minicik, utangaç bir çocuktan kim olduğunu sorgulayan bir gence dönüşen Ella’yı sadece yüzündeki ifadeden, sesindeki tereddütten, seçtiği kelimelerden okuyabiliyoruz.
Belgeselin gücü, bu kadar basit bir formülden bu kadar yoğun bir duygu çıkarmasında. Görkemli müzikler, karmaşık kurgular yok; yalnızca, her yıl aynı sorular ve değişen cevaplar var. Baba-kız ilişkisinin iniş çıkışları, ergenlik döneminin çatışmaları, bağımsızlaşma arzusu, bazen göz devirmeler, bazen yumuşayan gülüşler… Hepsi 29 dakikanın içine öyle doğal yerleşiyor ki seyirci kendini bir noktada kendi çocukluğunu ya da ebeveynliğini düşünürken buluyor.
Hayatın hızlandığı günlerde bir adım geri çekilip zaman dediğimiz şeyin aslında yüzümüzde ve sesimizde nasıl iz bıraktığını görmek istiyorsan, bu film tam yerinde bir seçim. Üstelik Oscar’a aday gösterilmiş olması sayesinde ödüllü kısa filmler arayanların da radarına girmeyi başarıyor.
2. The Number on Great-Grandpa’s Arm
● Tür / Süre: Belgesel, 19 dakika
● Yapım yılı / Ülke: 2018, ABD
The Number on Great-Grandpa’s Arm, 10 yaşındaki Elliot’ın merakıyla açılıyor. Büyükbabasının kolundaki sayı ne anlama geliyor? Oraya nasıl gelmiş? Bu basit gibi görünen sorular, izleyiciyi bir anda tarihin en karanlık sayfalarına açılan bir kapının önüne getiriyor. Jack Feldman, çocukluğundan Auschwitz günlerine uzanan hikayesini torununa anlatırken, belgesel animasyonlar ve arşiv görüntüleriyle bu sohbeti daha da görünür kılıyor.
Film, Holokost gibi ağır bir tarihi, çocuk bakış açısının yumuşak filtresinden geçirerek anlatıyor. Elliot’ın yüzündeki şaşkınlık ve hassasiyet, Jack’in anlatırken sezilen kırılganlığı, büyük travmaların aile içi sohbetlere nasıl sızdığını gösteriyor. Ne Elliot’a ne de izleyiciye bağırarak ders vermeye çalışmıyor; bunun yerine, tek bir aile hikayesi üzerinden unutmamak fikrini usulca yerleştiriyor.
Yaklaşık 19 dakikada bitecek kadar kısa ama etkisi uzun süre sürecek bir film. Hem çocukların hem yetişkinlerin birlikte izleyip üzerine konuşabileceği nadir yapımları seviyorsan TV+’ı açıp bu belgeseli sıradaki seçimin yapabilirsin!
3. Cadı Üçlemesi 13+
● Tür / Süre: Dram, Korku, 15 dakika
● Yapım yılı / Ülke: 2019, Türkiye
Cadı Üçlemesi 13+, Ceylan Özgün Özçelik’in cadı temalı üçlemesinin ilk halkası. Karanlık, klostrofobik bir atmosferle açılıyor. Zaman ve mekandan kopmuş gibi duran, 14 yaşında bir kız çocuğu… Tek ışık, tek oda, bir örümcek ve duvarların üzerine sinmiş bir gerilim. Diyalog yok, açıklama yok; seyirci yalnızca ses tasarımına, titreşen gölgelere ve yüz ifadelerine tutunarak bu dünyayı anlamaya çalışıyor.
Bu kısa film ergenlik döneminin baskı ve sıkışmışlık halini metaforik ve rahatsız edici anlarla kuruyor. Patriyarkal düzenin görünmez duvarları, ruhsal ve bedensel hapsolma hissi, bedenin ve zihnin kimin kontrolünde olduğu gibi sorular, tek mekanda geçen 15 dakikanın içine sığdırılıyor. GİO Ödülleri’nde En İyi Kısa Film ödülünü alan bu yapımı TV+’ta keşfedebilir, karanlığa biraz daha yakından bakabilirsin!
4. Plüton Ekibi
● Tür / Süre: Belgesel, 20 dakika
● Yapım yılı / Ülke: 2020, Türkiye
Plüton’un gezegenlik statüsünün tartışılması ve “Plüton aslında ne?” sorusunun dünya çapında dalga dalga yayılması hepimizin hafızasında az çok yer etmiş durumda. Plüton Ekibi, bu tartışmanın arka planında çalışan bilim insanlarına yakından bakıyor. Laboratuvarlar, kontrol odaları, toplantı salonları… Hepsinin içinde ortak bir heyecan dolaşıyor: Uzak bir cisim hakkında yeni bir şey öğrenmenin verdiği coşku.
Belgesel, bilimsel süreci kuru bir ders gibi anlatmak yerine, bu konunun insani tarafını öne çıkarıyor. Yıllar süren hazırlıkların ve başarısızlık ihtimalinin kaygısının ve küçük bir sinyalle gelen büyük mutluluğun iç içe geçtiği bir hikaye mevcut.
Uzaya ilgili olmasan dahi hayalin peşinden giden insanların hikayesine kayıtsız kalmak zor! Plüton Ekibi, 20 dakikada bilim kelimesini gri bir kavram olmaktan çıkarıp canlı ve heyecan verici bir kavrama dönüştürüyor. Kısacık molalarda bile aklı bilimde olanlar için TV+’taki ilgi çekici bir seçenek.
5. Borsa Aizanoi
● Tür / Süre: Belgesel, 15 dakika
● Yapım yılı / Ülke: 2024, Türkiye
Kütahya Çavdarhisar’daki Aizanoi Antik Kenti’ni belki fotoğraflardan görmüşsündür: Sütunlar, kabartmalar, tapınak kalıntıları… Borsa Aizanoi ise bu kalıntıların arasında, dünyanın bilinen ilk borsası olarak kabul edilen Macellum binasına odaklanıyor. Taşların arasına gizlenmiş fiyat listeleri, ticaret izleri ve dönemin ekonomi anlayışı bir bir gün yüzüne çıkarılıyor.
Belgesel, 15 dakikalık süresinde sadece tarih anlatmıyor, para ve güç ilişkisinin ne kadar eskiye dayandığını da gösteriyor. Roma döneminde tahıl, yağ, et gibi ürünlerin fiyatlarının nasıl belirlendiği, enflasyon ve kontrol mekanizmalarının nasıl işlediği üzerine kısa ama yoğun bir pencere açıyor. Kazı alanında dolaşan kamera, bugünün borsa ekranlarıyla antik dünyanın taş duvarları arasında ilginç bir bağ kuruyor.
Arkeolojiye, tarihe ya da ekonomiye ayrı ayrı ilgi duyuyorsan bu film tam kesişim kümesi gibi! Çok uzun belgesellere vakit ayıramadığın günlerde, tarihle hızlı ama etkili bir temas kurmak için TV+ üzerinden açıp izlenebilecek ideal yapımlardan biri.
6. Saklı Krallık
● Tür / Süre: Belgesel, 30 dakika
● Yapım yılı / Ülke: 2020, Türkiye
Saklı Krallık, bir nesne üzerinden tüm tarihi dolaşan belgeseller arasında yer alıyor. Hikaye Çinli rahiplerin kehanet tahtasından başlıyor; manyetik taşlarla oynanan bu oyun, yavaş yavaş yön bulma aracına, yani pusulaya dönüşüyor. Oradan İpek Yolu’nun ticaret rotalarına, sonra da Hernán Cortés’in seferlerine uzanan bir zincir açılıyor.
Belgeselin en büyük gücü, soyut tarih bilgisini somut bir hikaye akışına dönüştürmesi. Pusulanın keşfi, yalnızca yön bulduk meselesi değil; yeni kıtaların, yeni savaş stratejilerinin, yeni sömürge ilişkilerinin kapısını aralayan bir kırılma noktası olarak anlatılıyor. Kamera, haritalar, illüstrasyonlar ve canlandırmalar arasında dolaşırken, izleyicinin kafasında net bir zaman çizelgesi oluşuyor.
Ekran başından kalktığında aklında tek bir soru kalıyor: Küçük görünen bir icat, gerçekten de tüm dünya düzenini değiştirebilir mi? Cevabı filmde fazlasıyla mevcut. Özellikle tarih ve bilim kesişiminde gezinen yapımları seviyorsan, TV+’ta bu belgesele mutlaka şans vermelisin.
7. Hacivat ile Karagöz
● Tür / Süre: Belgesel, Yaşam, 25 dakika
● Yapım yılı / Ülke: 2023, Türkiye
Çocukluğunda izlediğin gölge oyunlarını hatırlıyor musun? Perdede iki figür, arkada ince bir ışık, bol bol laf sokma, bol bol kahkaha… Hacivat ile Karagöz belgeseli, bu dünyayı perde arkasından gösteriyor. Usta sanatçı Cengiz Samsun, karakterlerin kökenini, sahne arkasındaki hazırlıkları, figürlerin nasıl canlandığını kendi deneyimiyle anlatıyor.
Belgesel sadece nostalji sunmuyor; Karagöz’ün hiciv tarafına, toplumsal eleştiri gücüne, mizah yoluyla iktidarla ve gündelik hayatla kurduğu ilişkiye de değiniyor. Kuklaların kesilip boyandığı, perdeye asıldığı anlar ile sahnede izlediğimiz diyaloglar yan yana geldiğinde, bu geleneğin ne kadar emek yoğun ve incelikli olduğu daha iyi anlaşılıyor.
8. Zafer Anıtı
● Tür / Süre: Belgesel, 20 dakika
● Yapım yılı / Ülke: 2023, Türkiye
Sakarya Meydan Muharebesi, tarih kitaplarında satır satır okuduğumuz ama çoğu zaman sahadaki gerçek karşılığını tam hayal edemediğimiz dönüm noktalarından biri. Zafer Anıtı, bu savaşın anısına dikilen anıtı merkeze alarak hem mimariyi hem tarihi aynı kadrajda topluyor. Taşların, kabartmaların, figürlerin her birinin sembolik anlamı tek tek açılıyor.
Belgesel görüşmeler, harita animasyonları ve arşiv görüntüleriyle savaşın dönüm noktalarını hatırlatıyor. Bir yandan mühendislik ve heykeltraşlık boyutunu izlerken, bir yandan da o dönem verilen kararların bugüne nasıl yansıdığı düşünülüyor. 20 dakikalık süre boyunca anıtın etrafında dönerken aslında kolektif hafızanın katmanları arasında dolaşılıyor. Tarih merakı olanların mutlaka radarına girmesi gereken bir yapım!
9. Bonus: At Home Finland
● Tür / Süre: Dram, 1 sezon - bölümler 11-17 dakika
● Yapım yılı / Ülke: 2020, Finlandiya
At Home Finland biraz farklı bir yerde duruyor. Aslında bu yapımı her bölümü bağımsız olan yedi kısa film gibi düşünebilirsin. Pandemi döneminde evlere kapanan karakterler, yalnızlık, sıkışmışlık, aile içi gerilimler ve kendi kendinle baş başa kalma halleri üzerinden anlatılıyor. Her bölüm, aynı ev kavramına bambaşka bir yerden bakıyor.
Bazı hikayelerde sessizlik, bazılarında absürt durumlar, bazılarında ise duygusal patlamalar ağır basıyor. Ortak nokta, dört duvar arasında akıp giden zamanın insanı nasıl değiştirdiği oluyor. Öyle ki çok tanıdık anlar yönetmenlerin elinde küçük sinema anlarına dönüşüyor.
Günün içinde küçük aralar verip 14 dakikalık molalar yaratmak istiyorsan, her bir bölümü tek tek açıp mini bir sinema seansı yapabilirsin. Özellikle en yeni kısa filmler arasında ev içi yalnızlık temasını farklı açılardan işleyen işler arıyorsan, burada güzel örnekler bulabilirsin.
10. Kısa Filmler ve Kısa Belgeseller TV+’ta Seni Bekliyor!
Kısa film tavsiyelerimizin ve kısa belgesel önerilerimizin burada sonuna geldik. Tüm bu yapımları yan yana koyduğunda aslında ortak noktaları netleşiyor: Hepsi 1 saatten kısa filmler kategorisinde yer alıyor ama bıraktıkları his, süreden çok daha büyük. Aralarından bazıları bilimle, bazıları geleneksel sanatlarla, bazıları da savaş ve hafıza meseleleriyle ilgileniyor; yani karşında yoğun bir duygusal ve zihinsel menü var!
TV+’ın en sevilen yanlarından biri de tam burada devreye giriyor. Moduna göre seçimini yapıp seni sarsacak bir yapım izlemek istediğinde, tek yapman gereken uygulamayı açmak! İster telefonda, ister tablette, ister televizyonda; tek tıkla kısa film izleme deneyimini konforlu bir hale getirebilirsin.
Gerçekten etkileyici kısa filmler keşfedip vaktini iyi değerlendirmek istersen, şimdi TV+’a abone ol ve seyir keyfine bugünden başla!
Gündemdekiler
En Çok Okunanlar
